ALMARIO 1996
"MAGANDANG umaga sa inyong lahat!" Bati ko sa bawat taong nadadaanan ko. Lahat naman sila ay napapalingon at nagtataka. Ang iba ay nagugulat ng makita ako.
"Binibining Lili ikaw ba iyan?" Nakangiting tanong ng ibang nakakilala sakin.
"Ako nga!" Masigla kong sagot. "Pumunta kayong lahat sa bahay, may salo-salong magaganap."
"Naku nakakahiya naman..."
"Oo nga, saka masaya kami sa pagbabalik mo."
"Mas lalo kang gumaganda."
"Aasahan ko ang pagdalo niyo," nakangiting sabi ko sa kanila at kinawayan ang ibang kababayan. "Hindi ko mauubos ang hinanda nilang pagkain kaya tulungan niyo ako." Biro ko kaya nagtawanan ang mga tao.
Lakad takbo ang ginawa ko pabalik sa aming tahanan. Sa labas palang ay naamoy ko na ang katakam takam na luto ng aming mga tauhan. Nakangiti nila akong binati na sadyang nakasanayan na ng lahat.
Ganito ko ituri ang mga tao sa bayan. Magaan ang pakiramdam ko sa kanila at ganun din sila. Kadalasan ay naiilang at nahihiya ang iba sakin pero hindi ko hinahayaang mangyari yun.
Ang ama ko ang Ministro ng Kapayaan kaya kilala siya. Mabait siya sa lahat kaya gusto siya ng mga tao. Hinding hindi niya hahayaan na may mang-api sa mga tao. Satuwing nagkakaroon ng handaan sa bahay ay imbitado ang lahat.
"Kung makapag-imbita ka, akala mo may piyesta."
Natahimik ako sa naiinis na tingin ng aking kapatid. Siya si Cris, ang pinakamaganda sa bayan. Maliban sa kagandahan ng mukha ay magaling rin siya sa pagluluto na minana niya kay Ina. Mabait siya sa lahat at pagdating naman sakin ay minsan talaga masungit siya. Pero ayos lang, mahal niya naman ako kahit ganun.
"Nasaan na nga pala sina Ton?" Tanong ko rito pero nagpatuloy lang ito sa kusina kaya sinundan ko.
"Mamaya pa sila pupunta. Naghahanda pa sila ng ihahandog sa pagdating mo."
Sumimangot ako, "Mas importante ba iyon kesa makita muna ang kaibigan nilang hindi nila nakita sa loob ng apat na taon?"
Hindi ito kumibo at nagpatuloy nalang sa pagluluto.
"Hmm, mukhang ang sarap ng niluluto mo. Ano ba iyan?"
Bumuntong hininga ito, "Kari-kari."
"Talaga? Sabi na, masarap yan. Paborito mo eh."
Tinaasan ako nito ng kilay, "Hanggang ngayon hindi ka parin kumakain ng kari-kari?"
Umiling ako at ngumiti.
"Oh, Lili andito ka lang pala."
Nginitian ko si Ina, "Ina, may lulutuin rin po kayo?"
Ngumiti ito, "Oo, lulutuin ko ang paborito mo."
Ngumiti ako ng napakalaki ng inirapan ako ni Cris.
"Ina, tulungan ko na po kayo."
Pinigilan ako nito, "Naku huwag na, narito naman si Cris at tutulungan niya ako."
"Ina naman kahit kadadating lang ni Lili ay kailangan mo rin siyang patulungin 'no. Isang dagat pa naman ng tao ang inimbita niyan."
Nakagat ko ang pang-ibabang labi.
Nagugulat na lumingon sakin si Ina, "Ibig sabihin ay napagod kang libutin ang bayan? Magpahinga kana muna sa kwarto mo para may enerhiya ka mamaya."
Napailing na lamang si Cris sa sobrang inis. Pumunta naman ako sa kwarto at doon nagpahinga. At dahil hindi naman ako makatulog ay kinuha ko ang malaking kahon na gawa sa kahoy. Nasa ilalim ito ng aking katre.
Binuksan ko ito at bumungad sakin ang mga handog pinambili ko para sa aking mga kaibigan. Sinigurado kong mas bongga ang regalo ko kay Cris para hindi niya ako sungitan.
Gusto ko rin sanang tumulong sa pagluluto katulad ng ginagawa ni Cris pero hindi ko magawa. Hindi dahil hindi ako marunong kundi dahil ayaw nila Ina at Ama na pinagagawa ako ng mga gawaing bahay.
Nang dumilim na ang kalangitan ay nagsimula na ang mga pagtugtug. Marami rami narin ang mga tao sa labas. Amoy na amoy ko ang nagsasarapang pagkain na nakahain.
Hinanda ko ang sarili at nagsuot ng magandang damit. Kulay puti ito na may bulaklak na disenyo. Sarado ang nasa bandang leeg at may itim na bulaklak na butones mula sa leeg pababa sa aking dibdib. Nababalot nito ang pareho kong braso at hanggang talampakan ang kahabaan nito. Itinirintas ko ang aking buhok at naglagay ng konting palamuti sa mukha.
"Sobrang ganda mo Binibining Lili," bati sakin ng mga tauhang babae pagkalabas ko.
Sinalubong ako ni Ina ng may ngiti sa labi, "Napakaganda mo, anak."
Iginiya ako nito palabas. Sumalubong sakin ang nagsisiyahang mga tao. Natigilan ang mga ito ng makita ako. Meron sa kanilang nagulat at bumakas ang tuwa ng makita ako. Ang iba sa kanila ay binati at pinuri pa ako.
"Napakaganda ng anak mo, Ministro Roque." Aning isang ministro kay Ama.
"Nasisigurado kong hindi lang sa paggagamot magaling ang iyong anak, kundi pati narin sa wikang Ingles."
Nginitian ko ang mga ito.
Inilibot ko ang tingin at natagpuan ang aking mga kaibigan na kumakaway at may malalaking ngiti sa labi. Yumakap ako sa mga ito at iginiya sila sa loob.
"Napakaganda mo, Lili." Aning Mara pagkapasok namin. Maganda at magaling si Mary sa pagguguhit.
Umupo kami sa sahig at bumuo ng bilog.
"Namiss ka namin Lili, ang tagal mo ring nawala. Akala namin nakalimutan mo na kami." Aning Aboy. Siya ang pinaka-kuya saaming magkakaibigan. Matangkad, mabait at mapagbiro siya.
"Bakit ko kayo makakalimutan? Kaibigan ko kaya kayo."
"Nasisiguro kong napakagaling mo ng doktor ngayon."
"Ang ganda ng iyong damit, akala ko talaga hindi ikaw si Lili. Muntik na kitang hindi makilala." Aning Ton. Sa aming magkakaibigan ay sakanya ako sobrang malapit.
"Para ka ngang isang Prinsesa." Dagdag ni Aboy kaya nawala ang aking ngiti.
Lumapit saamin si Cris. "Ibigay niyo na ang handog niyo sakanya." Utos nito kaya nahihiyang inilabas ng mga kaibigan ko ang kanilang handog.
"Nakakahiya pero ito lang talaga ang nakayanan ko."
"Ako rin,"
"Dadagdagan ko yan sa susunod."
"Sana magustuhan mo."
Hindi na ako nag abalang buksan ang kanilang ibinigay at sinuklian nalang sila ng ngiti at yakap.
"Kahit anong ibigay niyo ay sapat na sa akin." Ngumiti ang mga ito, "Saka may handog rin ako sa inyo 'no."
Pumasok ako sa kwarto at kinuha ang hinanda kong handog para sa kanila. Nang mabuksan nila ito ay namangha at nagpasalamat sila sakin. Mga palamuti ang ibinigay ko kay Mara, habang mamahaling pana naman ang kay Aboy.
"Hindi mo talaga kinalimutan ang habilin ko sayo 'no?" Aning Mara sa sobrang tuwa.
"Paano mo nalamang gusto ko 'to, Lili?" Tanong ni Aboy sakin.
"Naantig ako ng makita ko 'iyan kaya binili ko para sayo."
"Ano naman kaya itong saakin? Bat ang haba at ang bigat?" Kunot noong tanong ni Ton kaya napatingin sakanya ang lahat. Unti unti niyang tinanggalan ito ng balot kaya inabangan namin ito. Nang tuluyan na itong mabalutan ay nanlaki ang kanya mga mata at nailayo ang makintab na espada.
"Iyan ang handog mo sakin?" Nagugulat nitong tanong kaya natawa ako.
"Mamahalin yan ano,"
"Eh ano namang gagawin ko diyan?"
"Malamang kailangan mong matuto gumamit ng espada."
"Para saan naman?" Tanong ni Aboy.
"Naalala ko nung sinabi ni Ton na may nagugustuhan siyang babae mula sa mayamang pamilya. Kaya dapat matuto siya gumamit niyan para maprotektahan ang babaeng gusto niya."
Sabay napatingin ang lahat kay Ton, "May nagugustuhan ka?" Sabay sabay na tanong ng mga ito.
Naiilang na ngumiti si Ton, "Hindi ba't sekreto lang natin 'to?"
Nawala ang aking ngiti at napakamot. "Ganun ba? Nakalimutan ko."
Sumimangot si Ton at nahihiyang tumingin sa kaibigan. "Bakit ganyan kayo makatingin sakin? Masama naba magkagusto?"
"Ayaw lang namin na masaktan ka," aning Mary at hinagod pa ang likod ni Ton, "Panigurado hindi ka magugustuhan nun."
Mas lalong sumimangot si Ton, "Kaibigan ko ba talaga kayo?"
Nang buksan na ni Cris ang sakanya ay doon na naagaw ang atensyon ang lahat. Isa itong kulay rosas na bestida na pinasadya ko. Mamahalin ang tela nito at maganda ang kulay at disenyo. Bagay rin sakanya kaya mas lalong lilitaw ang ganda niya.
"Napakaganda naman niyan, Cris."
Namamangha man ay hindi kumibo si Cris. Iniwas ko nalang ang tingin sakanya dahil alam kong maiilang siya sakin.
"Maganda, gusto ko."
Natigilan ako at napatingin kay Cris. Tipid itong ngumiti kaya napangiti narin ako. Sapat na saakin na marinig ang sinabi niya.
Pagkalipas ng ilang oras ay isa isa ng nagsiuwian ang mga tao. Inihatid ko sa labas ang mga kaibigan niya. At aksidente kong narinig ang pinag-uusapan nila Ama.
"Bakit hindi dumalo si Ministro Año?"
"Talagang hindi makakapunta iyon dito,"
"Bakit daw?"
"May nangyari ba?"
"Meron,"
"Ano?"
"May natagpuan silang patay na hayop sa loob mismo ng bahay ng Ministro."
"Paano nangyari iyon?"
"Iyon na nga ang nakakapagtataka, walang basta bastang nakakapasok sa bahay nila."
Hindi ako kumibo at nagpatuloy nalang sa loob ng bahay.
Kinabukasan ay maaga akong nagising. Kumain ako ng pang agahan saka umalis ng bahay.
Pumunta ako sa kagubatan na minsan naming tinatambayan noon. Napag usapan namin ito kagabi ng mga kaibigan ko pero wala pa sila. Masyado akong maaga ng dating. Tulog pa nga sa bahay si Cris eh.
Inilibot ko ang tingin at nakita ang mayayamang mga puno. Iba't ibang klase ng puno at prutas ang nakikita ko. Natatakam ako.
THIRD PERSON's P.O.V.
LUMABAS ang Mahal na Prinsipe sa palasyo dahil sa kagustuhan nitong malanghap ang sariwang hangin ng kanilang bayan. Sumama rito ang kanyang kanang kamay na si Master Ken. Siya ang pinakamagiting na alalay ng Prinsipe. Tinatawag din siyang Heneral Alfonso ng hukbong sandatahan. Blangko ang reaksyon ng mukha nito pero hindi maiitatago ang magandang mukha at pangangatawan.
"Saan kayo pupunta, kamahalan?"
Natigil sa paglalakad ang Prinsipe at binigyan ng naiinis na tingin si Master Ken na nanatiling walang reaksyon ang mukha.
"Sa langit sama ka?"
Hindi na lamang kumibo si Master Ken dahil alam niyang naiinis na naman ang Prinsipe.
Nang makalanghap ang Prinsipe ng katakam takam na amoy ay pumako ang tingin niya sa tindahang may masarap na paninda.
"Bili tayo,"
Pinigilan siya ni Master Ken, "Kamahalan, maraming tao."
Napaisip ang Prinsipe, "Edi magpanggap kang hindi mo ako kilala."
"Kamahalan, may pera ba kayo?"
Natigilan ang Prinsipe at binigyan ng nanlulumong tingin si Masten Ken. Akala ni Master Ken ay wala itong pera ng ngumisi ito. Dahan dahan nitong inilabas ang maliit na piraso ng ginto kaya nagulat si Master Ken.
"Kamahalan, wala kayong barya?"
Umismid ang Prinsipe, "Sa sobrang pagmamadali ko kanina, wala na akong oras maghanap ng barya. Saka wala namang hihindi sa ginto diba?"
Wala ng nagawa si Master Ken ng umupo na ang Prinsipe. Bumili na lamang ito dahil alam niyang nagugutom narin ang Prinsipe. Hindi ito kumain dahil sa pagmamadaling lumabas ng palasyo.
Maya maya lang ay inilapag ng babaeng tindera na may katandaan na ang mainit init pang sinigang. Naglagay pa ito iba't ibang putahi ng karne at syempre may gulay rin ayon sa utos ni Master Ken.
Agad nakaramdan ng saya ang Prinsipe ng makita ang nakahain sa harap niya.
"Sariwang hangin kapares ng masarap na pagkain." Napapikit siya at napangiti. "Ang sarap ng buhay."
Pagmulat niya ng mga mata ay nginitian niya ang tindera. Dahan dahan niyang inangat ang ginto na siyang ikinagulat nito. Napatakip pa ito ng bibig habang nanlalaki ang parehong mata.
"Sakin na ito?" Namamanghang tanong nito at napatitig sa ginto.
Tumango ang Prinsipe at kinuha na ang kutsara. Magsisimula na sana siyang kumain ng tumabi sakanya ang tindera.
"Wag po kayo diyan maupo," aning Master Ken sa matanda.
"Aba eh bakit naman? Masama ba noy?" Aning Matanda at lumingon pa sa Prinsipe.
Nakaramdam ng pagkailang ang Prinsipe. Tinawag siya nitong 'noy' na hindi niya nakasanayan.
"Bawal," Nakaramdam ng pag aalala si Master Ken lalo na't hindi dapat kinakausap ng ganun ganun nalang ang Prinsipe.
"Ano kaba! Gusto ko lang naman magpasalamat. Ang saya saya ko sobra, napakagalante mo, noy."
Hindi kumibo ang Prinsipe. Hinayaan niya lang si Master Ken na magsolba ng problema.
"Manang, kakain na po kami."
Ngunit hindi natinag ang matanda.
"Oh sige lang, kain lang kayo. Sabihan niyo ako pag may kulang. Napakagwapo niyo namang dalawa." Napatitig sa Prinsipe at kay Master Ken ang tindera. "Magkaibigan ba kayong dalawa?"
Natigilan si Master Ken.
"Manang, hindi po kami makakain ng may babaeng kasama."
Nagulat ang tindera, "Ganun ba? Naku, sayang naman. Alam niyo, napakagandang lalaki niyo. Lalo ka na," napatingin sa Prinsipe ang matanda.
Natigilan naman ang Prinsipe.
"Napakagandang lalaki mo, napakagwapo at napakaperpekto."
Lihim na napangiti ang Prinsipe at nawala ang pagkailang na nararamdaman. Walang problema sakanya ang tawagin siyang noy nito basta ba palaging malinaw ang mga mata ng tindera.
Kakain na sana ulit ang Prinsipe ng magsalita na naman ang tindera.
"Bagay kayo ng anak ko."
Natigilan ang Prinsipe at tinignan si Master Ken na animong nanghihingi ng tulong. Ngunit hindi rin nito alam ang gagawin dahil mukhang walang balak na umalis ang matanda.
"Bagay na bagay kayo. Wag kang mag alala, maganda ang anak ko. Pwede kayong magpakasal. Yung mga tipo mo ang gusto kong mapangasawa ng anak ko. Galante ka, gwapo, at mukhang mabait."
Nabitiwan ng Prinsipe ang hawak hawak na kutsara.
"Sa sobrang gandang lalaki mo, paano pa kaya ang Prinsipe ano? Sabi nila, mala-porselana daw ang kutis ng Hari. Gusto ko sanang mapakasalan ng aking anak ang Prinsipe. Pero nagbago na ang isip ko, malapit kana rin naman sa salitang perpekto kung mala porselana rin ang balat mo."
Napatingin ang Prinsipe sakanyang balat. Unti-unti ng kumukulo ang dugo niya. Paano nito naikokompara siya sa Prinsipe kung siya naman mismo ang prinsipe?
"Manang, hindi po masarap ang niluto niyo." Nagpipigil ng galit na aniya kaya nagulat ang tindera.
"Aba'y bakit? Nihindi mo pa nga natitikman."
Biglang tumayo ang Prinsipe kaya ganun din ang ginawa ni Master Ken.
"Iyon na nga eh, amoy palang wala na akong gana." Pilit nitong iniwas ang tingin sa nakakatakam na pagkain.
"Teka lang noy, wala pang nakakapagsabing hindi masarap ang paninda ko. Tikman mo," nakangiting ani ng matanda pero hindi nagpatinag ang Prinsipe.
"Umalis na tayo, Master Ken."
Aalis na sana siya kasama si Master Ken ng matigilan siya. Bumalik siya at taas noong inagaw ang ginto mula sa kamay ng tindera na ikinagulat nito.
"Noy! Ibalik mo sakin yan, ibinayad mo na sakin iyan! Bakit hindi niyo nalang kainin ang binili niyo..."
Nagpatuloy lamang sa paglalakad ang Prinsipe ng may madilim na mukha. Nakasunod lamang sakanya ang kanyang alalay.
"Kamahalan, bili nalang po tayo ng bago."
Tumigil sa paglalakad ang Prinsipe. "Wala ng mas sasarap pa sa nakahain kanina."
"Kamahalan, pwede naman po tayong bumalik. Hindi pwede na gutom kayo."
Sinamaan siya ng tingin ng Prinsipe, "Babalik ako at haharapin ang matandang 'yun para lang sa pagkain?" Puno ng sarkasmo nitong tanong kay Master Ken.
"Ano po bang mas importante, kamahalan?"
Umiwas ng tingin ang Prinsipe, "Mas importante ang dignidad kesa pagkain."
Nagpatuloy ito sa paglalakad ng magtanong ulit si Master Ken. "Hindi po ba kayo nagugutom?"
"Hindi." Diretsong sagot niya ng kumulo ang kanyang tiyan.
Parehong natigilan ang dalawa.
"Ibig kong sabihin, hindi ko hahayaang insultuhin nila ako. Mas mabuti ng magutom, hindi ko kakainin ang pang iinsulto niya."
Nagpatuloy sa paglalakad ang Prinsipe kahit ramdam na nito ang kumukulong tiyan. Talagang nagugutom na siya pero nawalan siya ng gana ng dahil sa sinabi sakanya ng matanda.
Nang lumakas ang hangin ay nakaramdam siya ng preskong pakiramdam. Ngunit nakasimangot parin siya.
"Pumunta ako rito upang lumanghap ng sariwang hangin. Ngunit hangin mula sa bibig ng matandang iyon ang nalanghap ko."
Natigilan si Master Ken sa sinabi ng Prinsipe. Minsan talaga ganito ang ugali ng Prinsipe.
Habang naglalakad ay napansin ng Prinsipe ang kagubatan. Maraming puno dito na mayayaman ang bunga.
"Saan kayo pupunta, kamahalan?"
"Dito ka lang, papasok ako sa loob."
"Anong gagawin niyo, kamahalan?"
Umikot ang mata ng Prinsipe, "Mamamasyal,"
Hindi kumbinsido si Master Ken. Alam niyang may tinatago ang Prinsipe.
"Magpapahangin." Dagdag ng Prinsipe.
"Ngunit delikado po."
Umismid ang Prinsipe, "Ang rami mong sinasabi, dito ka lang." Tinaliman niya ng tingin si Master Ken. "Utos ko yan."
Pagkapasok niya ng kagubatan ay iba't ibang klase ng puno ang bumungad sakanya. Maingay ang mga humuhuning ibon at nakakaramdam siya ng mga kaliskis. Maraming lantang dahon ngunit mas nakaagaw ng pansin sakanya ang mayayamang mga prutas.
Nagpatuloy siya sa paglalakad dahil baka sundan siya ni Master Ken. Tumigil siya at napangiti sa mga makukulay na bunga. Kumakalam na ang lalamunan niya.
Napatingin siya sa paligid. Inaalam kung may ibang tao sa gubat maliban sakanya. Ngunit napailing nalang siya sa ginawa. Pagmamay-ari nila ang kagubatang ito. Wala siyang dapat na ikatakot kung sakaling may makakita sakanya.
Natigilan siya ng may tumama sa kanyang ulo mula sa taas. Napatingin siya sa balat ng saging na siyang nahulog. Napatingin siya sa katabing puno at napagtantong puno ito ng bayabas.
'Imposibleng sa puno ng bayabas tumambay ang isang unggoy.' Aning Prinsipe sa isip.
Nang mahulugan siya ulit ay balat na ito ng mangga at tumama pa ng malakas sa ulo niya ang buto nito. Nakaramdam na naman ng inis ng Prinsipe. Nagsisimula na namang kumulo ang kanyang dugo.
"YAAHHHHHHH~" Puno ng inis na sigaw nito.
Pagtingin niya sa taas ay tumama na naman sakanya ang balat ng rambutan. Naiinis niya itong tinanggal sa mukha at tumingin sa itaas ngunit wala siyang nakita.
"LUMABAS KA RIYAN! WAG KANG NANANADYA! HINDI MO AKO KILALA!" Galit nitong sigaw pero wala siya makita. "YAHHH!!! WAG KANG DUWAG, MAGPAKITA KA SAKIN!"
Buong lakas na sumigaw ang Prinsipe ngunit wala siyang nakita. Nang maramdaman niyang yumugyog ang puno ay napaharap siya sa likod. Natagpuan niya ang kabababa palang na babae. Ngunit mas ikinagulat niya sa isiping babae pala ito. Akala niya sinong lalaki o kaya'y unggoy.
"Napaka-ingay mo," anito kaya nainis na naman ang Prinsipe.
"Nagrereklamo ka pa? Ikaw nga itong binato ako ng---mm!" Bago pa matapos ang kanyang sasabihin ay sinaksak na nito ng saging ang kanyang bibig.
"Matatamis ang mga prutas sa gubat na ito."
"Oo nga," sagot ng Prinsipe habang nginunguya ang saging ng matigilan siya. Agad niyang iniluwa ang saging at masamang tumitig sa babae.
"Sino kaba para--" hindi siya nito pinatapos ng sasabihin.
"Ako si Lili!"
Napabuga ng hangin ang Prinsipe. "Hindi ko tinanong ang pangalan mo."
Ngumiti si Lili, "Edi ako na lamang ang magtatanong sayo." Tumitig ito sa mga mata niya ng ilang segundo bago nagsalita ulit. "Anong pangalan mo?"
Natigilan ang Mahal na Prinsipe. Ngayon lang may babaeng nagkaroon ng lakas ng loob para titigan siya mata sa mata. Isang kasalanan at kawalan ng respeto ang tumingin sa mata ng sinumang nakatataas. Ngunit nakapagtatakang wala siyang lakas para tusukin ang mga ito at natagalan rin niyang salubungin ito.
"Bakit ko sayo sasabihin?" Supladong tanong nito.
"Eh anong itatawag ko sayo kung hindi mo sakin sasabihin?"
Natigilan siya. Walang sino man ang pwedeng makilala siya at makausap siya ng ganito. At kahit ilang beses pa nito tanungin kung anong pangalan niya ay hindi pwede. Kahit sabihin niya ay hindi pwedeng tawagin siya sa pangalan mismo.
Inilahad ni Lili ang maraming prutas na kanyang pinitas. "Kumain ako kanina bago pumunta dito. Sayo nalang ang sobra, busog na ako."
Nagtatakang tinignan ito ng Prinsipe. Napakainosente lang ng reaksyon ni Lili.
"Tagarito ka rin ba sa bayan?"
Hindi kumibo ang Prinsipe.
"Sa susunod na linggo na ang kaarawan ni Ama. May salo-salong magaganap, pumunta ka." Nakangiting ani ng dalaga. Umalis na ito ng makarinig ng ilang yapak at boses.
Natitigilang napatingin ang Prinsipe sa prutas na nasa mga braso niya na. Hindi makapaniwalang napatingin siya sa papalayong si Lili.
"Mangmang ba siya? Paano niya nagagawang mag imbita sa taong hindi niya naman kilala?" Hindi makapaniwalang napatitig dito ang Prinsipe. "O baka iniisip niyang patay gutom na talaga ako?"
Habang naghihintay si Master Ken sa paglabas ng Prinsipe mula sa gubat ay hindi niya maiwasan mag-alala. Baka mapaano ito sa loob.
Nang makarinig siya ng kaliskis ay agad siyang napalingon. Nangunot ang noo niya ng makita ang Prinsipe na may yakap yakap na mga prutas.
"Titingin ka lang ba diyan? Ikaw ang magdala nito."
Agad tinulungan ni Master Ken ang Prinsipe saka nagtatakang napatingin dito.
"Saan ito galing?"
"Saan satingin mo?" Pabalang na tanong ng Prinsipe habang kumakain ng mansanas.
"Ang ibig kong sabihin, paano kayo nagkaroon nito? Umakyat po ba kayo?" Nag aalalang tanong ni Master Ken.
Nagtuloy tuloy lang sa paglalakad ang Prinsipe. "Bigay yan sakin."
"Sino po ang nagbigay, kamahalan?"
Agad naalala ng Prinsipe ang mukha ng nakangiting dalaga. "Galing siya sa langit."
Natigilan si Master Ken. Nangunot ang noo nito sa isinagot ng Prinsipe. Hindi niya nakuha ang nais nitong iparating.
Nang maramdaman ng Prinsipe ang nagtatakang tingin ni Master Ken ay tumigil ito sa paglalakad at hinarap ito.
"Isa siyang....
....unggoy."
Natigilan si Master Ken.
Tumingala ito sa langit at blangkong tinignan ang kalangitan.
"May unggoy sa langit?"
Napailing na lamang si Master Ken sa naisip at sumunod sa Mahal na Prinsipe.
Sa kabilang banda naman ay nakasama na ni Lili ang kanyang mga kaibigan ng may nagtatakang tingin.
"Lili, sino yung lalaking kausap mo kanina?" Tanong ni Aboy.
"Napakagandang lalaki niya," dagdag naman ni Mara.
"Nakita niyo?"
"Oo, kanina ka pa sinisilip ng mga iyan." Aning Cris.
"Hindi ko siya kilala," sagot ni Lili kaya nagkatinginan ang magkakaibigan.
"Oo nga pala, sa susunod na araw na ang kaarawan ni Ministro Roque. May naisip na ba kayong handog para sakanya?"
"Makikikain nalang ako," sagot ni Ton kaya binatukan siya ni Cris.
"Diyan ka magaling eh,"
"Biro lang, ito naman oh."
"Ako, wala pa akong naisip." Aning Aboy.
Umakyat ang makakaibigan sa puno ng narra. Mayroon silang munting kubo sa ibabaw na lagi nilang tinatambayan.
"Ano bang gagawin natin ngayon?" Tanong ni Mara.
"Napag usapan nating magkita-kita pero hindi natin alam ang gagawin." Aning Ton.
"Mag usap nalang tayo,"
"Tungkol saan?" Tanong ni Lili.
"Saan paba, edi tungkol sayo."
Hinarap siya ng kanyang mga kaibigan.
"Hindi ba't napag-usapan na natin yun kagabi?"
"Turuan mo nalang kami ng wikang Ingles."
"Tanungin niyo ako,"
"Ano ang Ingles ng maganda?" Tanong ni Mara.
"Beautiful."
"Byutipol?"
"Ano kaba, ayusin mo ang pagbigkas. Ulit, beautiful.."
"Beau...tipol."
"Beautiful."
"Beautiful!"
"Ayan, tama yan."
"Ibig sabihin, ako ay beautiful?"
Ngumiti si Lili, "sobra."
Tatango-tango si Ton sa narinig. Kahit papano ay may bagong salita siyang natutunan. Ano kaya ang magiging reaksyon ng babaeng nagugustuhan niya pag sinabihan niya ito. Baka humanga ito sakanya dahil may alam siyang wikang Ingles.
"Ano naman ang kumusta kana?" Tanong naman ni Aboy.
"Ganito, how are you?"
"How are yow?"
"Hindi, wag mong gawing yow sa huli. You lang, how are you?"
"Sige sige, how are you?"
"Tama!"
"Oh diba, isang beses lang ako nagkamali?" Anito kay Mara.
"Kahit na, nagkamali ka parin."
Inakbayan ni Aboy ang tahimik na si Ton, "Wala ka bang itatanong?"
"Syempre meron," napalunok si Ton, "Ano ang Ingles ng... Gusto kita?"
Nagtawanan ang magkakaibigan kaya sumimangot si Ton.
"I like you." Sagot ni Lili kaya napangiti si Ton. "Siguro, sasabihan mo siya ng I like you, ano?"
Nahihiyang tumango si Ton ng batukan siya ni Aboy. "Naku naman, ikaw ha may nalalaman ka ng ganyan."
"Mararanasan mo rin itong nararamdaman ko, taga mo yan sa bato."
"Sino ba kasi yang babaeng nagugustuhan mo? Pwede ka naming tulungan." Aning Mara.
"Huwag na, madamay pa kayo." Pabuntong hiningang sagot ni Ton.
"Pwede rin ba akong magtanong?"
Natigilan ang lahat ng magsita si Cris.
"Ano naman iyon?" Aning Lili.
"Anong Ingles ng Mahal kita?"
Nagkatinginan ang magkakaibigan.
"I love you." Sagot ni Lili.
Tumango tango si Cris, "I love you." Yumuko si Cris. "Napakagandang pakinggan."
Napalunok si Lili, "Mahal mo parin ba siya?"
Natigilan si Cris at sinalubong ang tingin ni Lili. "Ano naman kung oo?" Seryoso itong tinitigan si Lili, "Ikaw, mahal mo parin ba siya?"
Nagkaroon ng tensyon sa pagitan ng dalawa.
Nagkatinginan si Mara, Ton at Aboy. Tinging dapat pigilan na ang dalawa.
"Hayyy, ang init ng panahon. Magluto kaya tayo ng ginataan?"
Binatukan na naman ni Aboy si Ton, "Mainit na nga ang panahon, magluluto pa ng ginataan."
"Gusto ko ng magpahinga," nakangiting ani ni Lili at bumaba ng puno.
Hinabol siya ni Ton, "Ayos ka lang? Grabe yung tensyon kanina."
Tumigil sa paglalakad si Lili, "Sa loob ng apat na taon, nagawa bang mag usap ni Cris at ni Marco?"
Napakamot ng batok si Ton, "Hindi."
"Bakit?"
"Ewan ko. Minsan lang namin makita si Marco at pag nangyayari yun, hanggang tingin lang si Cris."
"Nasaan ba kasi ngayon si Marco?"
"Nagtratrabaho siya sa palasyo."
"Teka saan ka pupunta?"
"Kakausapin ko si Ama."
Lakad takbo ang ginawa ni Lili para makauwi ng bahay. Maraming bumabati sakanya at sinusuklian niya naman ito ng ngiti at kaway.
Pagkarating nito sa bahay ay naabutan niya ang Ama na kausap ang kapwa Ministro. Dahil naantig ang kanyang interes ay pinakinggan niya ang pag uusap nito.
"Nangangailangan ng bagong doktor ang palasyo."
"Baka bagong doktor para sa Prinsipe."
"Oo nga, may sakit ang Prinsipe pero halos lahat ng doktor ay pilit niyang pinapaalis. Wala na akong mahanap na batikang doktor maliban kay Doktor Gallo."
"Pasaway ang Prinsipe, nag-aalala ako kung ipapadala ko ang aking anak."
Natigilan si Lili. Walang ibang doktor sa pamilya nila, kundi siya.
"Bakit hindi natin subukan? Nasisiguro kong matalino at batikan ang inyong anak para maging doktor ng Prinsipe."
"Ayos lang naman sakin na ipadala siya sa Palasyo, ngunit kailangan kong tanungin muna siya."
"Ministro Roque, kailangan ring masabihan ang Prinsipe tungkol dito."
"Hindi siya papayag kung sasabihin natin agad."
"Eh, anong gagawin?"
"Malalaman niya, pag kaharap niya na."
Tahimik na pumasok si Lili sakanyang kwarto. Inisip niya ang pag uusap na narinig. Apat na taon rin siyang nalayo sa pamilya, at malalayo na naman siya kung papayag siyang magtrabaho sa palasyo.
"Lili," narinig ni Lili ang boses ng Ama mula sa pinto ng kanyang silid.
Tahimik lamang si Lili.
"Nag-usap kami kanina ni Ministro Natividad."
"Narinig ko po ang pag uusap niyo, Ama."
Bumuntong hininga si Ministro Roque, "Anong masasabi mo?"
Ngumiti si Lili, "Doktor ako, pasyente dapat ang inuuna ko."
Malungkot na ngumiti ang Ministro, "Doktor ka, pero anak rin kita. Tandaan mo yan."
Hindi nakaimik si Lili.
Isang magandang balita man na makakapagtrabaho siya sa Palasyo at mas malaki ang makukuha niyang sahod. Hindi parin iyon sapat para sumaya siya.
Nasa kalagitnaan na ng gabi nang may tumigil na babae sa harap ng bahay ng isang kilalang pamilya. Nakaitim ito at natatakpan ang kanyang mukha sa suot nitong maskara. May hawak itong espada sa kanang kamay. Malamig at madilim ang awra nito.
"You're too smart to be use." Anito na animong may kinakausap.
Walang makakaintindi sa ipinupunto niya lalo na't walang nakakaalam kung sino ang tinutukoy niya.
At nilisan niya na ang lugar.
Makalipas ng ilang araw ay maagang ginising ni Cris ang natutulog na kapatid ayun sa utos ng kanilang Ama.
"Lili, pwede ba, gumising kana."
Nagtalukbong ng kumot si Lili.
"Hanggang ngayon, tulog mantika ka parin."
Hindi kumibo si Lili.
"Bumangon ka na diyan kung ayaw mong bigwasan kita ng tubig." Nanakot na anito kaya dali daling bumangon si Lili.
Kakamot kamot itong napatingin kay Cris.
"Inaantok pa ako."
"Hinihintay kana ni Ama sa labas." Masungit anito at naunang lumabas.
Pabuntong hininga naman si Lili na nagtupi ng kumot saka lumabas.
"Maghanda kana anak, pupunta na tayo sa Palasyo."
"Ngayon na agad?"
"Oo."
"Ngunit kaarawan mo na bukas, Ama. Pwede bang pagkatapos ng kaarawan mo?"
"Ang raming reklamo, maswerte ka nga at makakapasok ka sa Palasyo." Aning Cris kaya nangunot ang noo ni Lili.
"Ano bang meron sa palasyo?"
Inirapan siya ni Cris, "Tao." At umalis.
Napakamot si Lili, "Alam ko naman iyon."
"Sige na, maghanda kana. Ngayon ka makikilala ng Prinsipe."
Walang nagawa si Lili kundi bumalik sa kwarto upang maghanda. Habang naghahanap siya ng magandang damit ay may kumatok sakanyang bintana. Nilapitan niya ito at binuksan kaya bumungad sakanya si Mara, Ton at Aboy.
"Anong ginagawa niyo rito?"
Malungkot ang mukha ng kanyang mga kaibigan.
"Iiwan mo na naman kasi kami."
"Nabanggit samin ni Cris na magtratrabaho ka daw sa Palasyo."
"Sa Palasyo naman iyon hindi ibang bansa."
"Kahit na, paano ka namin madadalaw kung istrikto ang patakaran sa loob?"
"Wag kayong mag-alala, lalabas ako minsan pag matyempuhan." Sagot ni Lili.
"Sige ka, kung gusto mo maparusahan."
"Mag iingat ka doon," aning Aboy kaya ngumiti si Lili.
"Mag-iingat ka lalo sa Prinsipe." Aning Mara kaya natigilan siya.
"Bakit?"
"Baka mapaibig ka sakanya." Nakangiting anito kaya napailing na lamang si Lili.
"Bakit? Gwapo at matalino ba siya?" Tanong nito.
Napaisip si Mara, "Kahit hindi ko pa siya nakikita, nararamdaman kong magandang lalaki siya. Ganun naman talaga ang mga Prinsipe diba? Nasa kanila na ang lahat."
Ngumiwi si Aboy, "Ang rami mong sinasabi. Ikaw Lili, mag iingat ka dun. Sabi nila, iritable daw ang Prinsipeng yun. Mainitin ang ulo, mabilis mainis, pasaway at gumagawa ng kalokohan. Mag iingat ka, wag kang magpapadala sa ganda ng mukha niya."
Napangiti na lamang si Lili sa inakto ng mga kaibigan. Napatingin naman siya kay Ton ng mapansing tahimik ito.
"Bakit?" Tanong ni Ton.
"Wala ka man lang habilin para kay Lili?" Tanong ni Mara kay Ton.
Napakamot sa batok si Ton, "Yung prinsipe, mahilig daw matulog yun."
Napailing si Mara, "habilin ba yan?"
Ngumiwi si Ton, "Oo na, mag iingat ka. Magpakita ka samin minsan."
Napangiti na lamang si Lili sa mga kaibigan. Naputol ang kanilang pag uusap ng marinig ang Ama. Pinaalis niya na ang tatlo saka nagbihis ng damit. Pagkalabas niya ay kumain siya at nagpaalam na sa Ina at kapatid.
Sa kabilang banda, tanghali na ng magising ang Prinsipe. Dinalhan siya ng pagkain at binihisan ng kanyang mga tagapagsilbi.
Napatingin siya sa kapapasok lang na si Master Ken.
"Kamahalan, nasa labas na po ang iyong bagong doktor."
Sinenyasan ng Prinsipe ang mga tagasilbi na umalis.
"Ganyan naba ako kalala sa tingin nila?"
"Nag-aalala lang sila sayo."
"Hindi naman ako ang may sakit." Pabulong na ani ng Prinsipe upang hindi marinig sa labas.
"Papunta na po sila dito,"
"Lahat ng nagiging doktor ko ay pinapaalis ko dahil wala akong tiwala sakanila. Sabihin mo, kanino humingi ng tulong ang matandang Ministro na iyon?"
"Kay Ministro Roque po."
Nangunot ang noo ng Prinsipe, "At sino namang doktor na ipinadala nila?"
Sumunod si Master Ken pagkalabas ng Prinsipe. Pumasok sila sa isang silid at hinintay ang pagpasok ng kanyang bagong doktor.
Nasa tabi lang si Master Ken at nagbabantay sa Prinsipe. Pero nararamdaman nitong nababagot na ang Prinsipe. Alam niyang ayaw nito ng mga doktor na pinapadala ni Ministro Natividad. Ngunit dahil narinig nito ang pangalan ni Ministro Roque ay kailangan niyang maglaan ng oras.
Sa lahat ng Ministro ay kay Ministro Roque siya may tiwala. Matalino at mabuting tao ito. Mahal ito ng bayan. Minsan rin itong naging kaibigan ng kanyang Ama.
Nang may kumatok ay pinagbuksan ito ni Master Ken. Naunang pumasok ang Ministro kaya tinanguan ito ng Prinsipe.
Ngunit natigilan ang Prinsipe ng makita ang sumunod na pumasok. Napakapamilyar ng mukha nito hanggang sa makilala niya ng tuluyan. Ito ang babaeng nakasalubong niya sa kagubatan.
"Siya ang anak ko, kamahalan. Magaling siyang doktor."
Nagkasalubong ang tingin ng dalawa.
Tinging hindi inaasahang muling magtatagpo.